تعداد خالص آجر در ۱ متر مربع نما با احتساب ۱ سانتی‌متر بندکشی استاندارد، با فرمول [۱ ÷ ((طول + ۰.۰۱) × (ارتفاع + ۰.۰۱))] محاسبه می‌شود. برای آجر لفتون قالب بزرگ معادل ۶۹ قالب، آجر قزاقی پلاک ۷۳ قالب و پلاک قرمز انگلیسی ۵۷ قالب در هر متر مربع است؛ همواره ۵ تا ۸ درصد ضریب پرت کارگاهی باید به مقدار نهایی اضافه شود.
محاسبه دقیق تعداد آجر مورد نیاز برای ساخت دیوار و اجرای نما، یکی از مهم‌ترین اقدامات اولیه در مرحله برآورد مصالح (متره و برآورد) و مدیریت مالی پروژه‌های ساختمانی است. عدم برآورد صحیح مصالح معمولاً به دو مشکل عمده منجر می‌شود: سفارش بیش از حد که باعث اتلاف سرمایه و اشغال فضای کارگاه می‌شود، یا سفارش کمتر از حد نیاز که موجب توقف عملیات اجرایی، پرداخت کرایه مجدد حمل‌ونقل و خطر دو رنگ شدن نما به دلیل تفاوت در سری پخت کوره خواهد شد. مصالح استاندارد تولیدشده در کارخانه آجر عمران با ابعاد گونیا و جذب آب مهندسی، دقت محاسبات متره را به حداکثر می‌رساند.
۱. فرمول پایه و ریاضی محاسبه تعداد آجر در یک متر مربع
برای محاسبه تعداد آجر در یک متر مربع نما یا دیوارچینی تک‌لایه، از یک رابطه هندسی دقیق استفاده می‌شود که در آن طول و ارتفاع آجر به همراه ضخامت ملات ماسه سیمان بندکشی (معمولاً ۱ سانتی‌متر یا ۰.۰۱ متر) منظور می‌گردد:
مثال محاسباتی عملی:
فرض کنید می‌خواهید تعداد آجر لفتون ۱۰ سوراخ با ابعاد ۲۱.۵ × ۱۰ × ۵.۵ سانتی‌متر را با بندکشی استاندارد ۱ سانتی‌متر برای یک مترمربع نما به دست آورید:
- طول آجر به همراه بندکشی:
۲۱.۵ + ۱ = ۲۲.۵ cm = ۰.۲۲۵ m - ارتفاع آجر به همراه بندکشی:
۵.۵ + ۱ = ۶.۵ cm = ۰.۰۶۵ m - مساحت موثر یک قالب با ملات:
۰.۲۲۵ × ۰.۰۶۵ = ۰.۰۱۴۶۲۵ m² - تعداد خالص آجر در ۱ مترمربع:
۱ ÷ ۰.۰۱۴۶۲۵ = ۶۸.۳۷ → ۶۹ قالب
۲. جدول جامع تفکیکی انواع آجرهای رایج بازار
در جدول زیر، ابعاد استاندارد کارخانه‌ای انواع آجرهای سنتی، لفتون صنعتی و پلاک‌های نمای قرمز به همراه تعداد قالب خالص (با بندکشی ۱ سانتی‌متر) و ناخالص (چیدمان خشک بدون بندکشی) آورده شده است:
| نوع آجر ساختمانی | ابعاد استاندارد (cm) (طول × عرض × ارتفاع) | تعداد با بندکشی ۱cm (خالص در متر مربع) | تعداد بدون بندکشی (ناخالص چیدمان خشک) | کاربرد اصلی اجرایی |
|---|---|---|---|---|
| آجر قزاقی پلاک | ۲۰ × ۵.۵ × ۲.۵ | ۷۳ قالب | ۹۱ قالب | نمای سنتی، سنتی ایرانی و رستیک |
| آجر قزاقی کامل (توپر) | ۲۰ × ۵.۵ × ۱۰ | ۷۳ قالب (دیوار ۱۰cm) | ۹۱ قالب | دیوارچینی پیرامونی، طاق و محوطه |
| آجر قزاقی کف‌فرش (ختایی) | ۲۰ × ۲۰ × ۴ | ۲۳ قالب | ۲۵ قالب | کف‌سازی حیاط، بام و معابر سنتی |
| آجر لفتون (قالب کوچک) | ۲۱.۵ × ۱۰ × ۵ | ۷۴ قالب | ۹۳ قالب | تیغه‌چینی و دیوارهای سوله‌سازی |
| آجر لفتون (قالب بزرگ) | ۲۱.۵ × ۱۱ × ۵.۵ | ۶۹ قالب | ۸۵ قالب | دیوار باربر و نماچینی همزمان سوله |
| آجر پلاک قرمز انگلیسی (۲۶) | ۲۶ × ۵.۵ × ۲.۵ | ۵۷ قالب | ۷۰ قالب | نمای مدرن، ترکیبی و مسکونی |
| آجر پلاک قرمز انگلیسی (۳۱) | ۳۱ × ۷ × ۲.۵ | ۳۹ قالب | ۴۶ قالب | نمای عریض بدون شوره با خاک کائولن |
برای بررسی تفاوت این مدل‌ها با سفال، تحلیل جامع تفاوت آجر سفال با آجر توپر و لفتون راهنمای مناسبی برای مقایسه سازه‌ای و اقتصادی است.
دریافت کاتالوگ رسمی و کالیته فیزیکی محصولات آجر عمران
کاتالوگ دیجیتال کلیه محصولات در انتهای صفحه اصلی و بخش آرشیو محصولات قابل دانلود است. همچنین جهت دریافت کاتالوگ تفکیکی، نتایج آزمون استاندارد یا ارسال کالیته نمونه آجر به پروژه با ما در ارتباط باشید:
۳. محاسبه ضخامت‌های مختلف دیوار و تفاوت تعداد قالب مصرفی
تعداد آجر محاسبه‌شده در جدول بالا برای نمای یک‌لایه یا دیوار با ضخامت ۱۰ سانتی‌متر است. در دیوارهای باربر یا پیرامونی ضخیم‌تر، ضریب ضخامت دیوار مستقیماً اعمال می‌شود:
- دیوار ۱۰ سانتی‌متری (تیغه‌ای / یک‌نیک): چیدمان به‌صورت راسته انجام می‌شود و ضریب ضخامت برابر ۱ است (مثال: ۶۹ قالب لفتون در هر متر مربع).
- دیوار ۲۰ سانتی‌متری (محوطه / کله-راسته): ضخامت دیوار معادل دو عرض آجر ۱۰ سانت است. ضریب ضخامت برابر ۲ بوده و برای لفتون قالب بزرگ معادل
۶۹ × ۲ = ۱۳۸ قالبدر هر متر مربع خواهد بود. - دیوار ۳۵ سانتی‌متری (باربر و حصار سنگین): چیدمان به‌صورت ترکیبی انجام می‌شود و ضریب ضخامت برابر ۳.۵ است؛ یعنی برای لفتون قالب بزرگ معادل
۶۹ × ۳.۵ = ۲۴۲ قالبدر هر متر مربع نیاز است.
۴. ضریب پرت مصالح (Waste Factor) و خطای کارگاهی
در پروژه‌های عمرانی، همواره درصدی از آجرها به دلایل اجتناب‌ناپذیر کارگاهی تغییر شکل یافته یا برش می‌خورند:
- شکستگی جزئی در حین بارگیری، تخلیه با جرثقیل یا جابه‌جایی طبقات
- نیاز به برش‌کاری آجر (نیمه، کلوک و سه قد) در گوشه‌ها و اطراف ستون‌ها و پنجره‌ها (مشابه اتصال با آجر ال گوشه نما)
- سورتینگ و هماهنگی دقیق‌تر بندها توسط استادکار
قاعده طلایی سفارش: همواره بین ۵٪ تا ۸٪ به متراژ نهایی آجر اضافه کنید. اگر در مراحل پایانی حتی ۲۰۰ قالب آجر کم بیاورید، خرید مجدد آجر علاوه بر تحمیل کرایه مجدد و توقف کار، ممکن است به علت پخت جدید کوره دچار تلورانس رنگی (شید رنگی) شده و یکدستی نما را خدشه‌دار کند.
۵. سه اشتباه رایج سازندگان در سفارش آجر
- عدم احتساب ضخامت بندکشی: اگر متراژ را بدون بندکشی ۱ سانتی‌متری برآورد کنید، بین ۲۰ تا ۲۵ درصد آجر اضافی سفارش داده و سرمایه قابل توجهی در کارگاه راکد می‌ماند.
- بی‌توجهی به تفاوت ابعاد اسمی و واقعی کوره: به دلیل انقباض خاک رس در کوره (حرارت بالای ۱۱۰۰ درجه)، ابعاد نهایی ممکن است با ابعاد اسمی میلیمترهایی تفاوت داشته باشد. حتماً ابعاد واقعی بار ارسالی را در فرمول قرار دهید.
- کسر نکردن دقیق بازشوها: مساحت پنجره‌ها و درگاه‌ها باید از مساحت کل کسر شود، ولی به دلیل شکستگی و برش‌کاری در اطراف لغاز پنجره، در آن بخش‌ها پرت بالاتری منظور نمایید.
پرسش‌های متداول درباره محاسبه تعداد آجر دیوار و نما
در هر متر مربع دیوار ۱۰ سانتی چند عدد آجر لفتون ۱۰ سوراخ نیاز است؟
با احتساب ۱ سانتی‌متر بندکشی استاندارد، برای لفتون قالب بزرگ ۶۹ قالب و برای لفتون قالب کوچک ۷۴ قالب در هر متر مربع نیاز خواهد بود.
چرا باید بین ۵ تا ۸ درصد به تعداد محاسبه‌شده آجر اضافه کنیم؟
این ضریب برای پوشش پرت برش‌کاری در گوشه‌ها، شکستگی‌های حین تخلیه و جلوگیری از خطر دو رنگ شدن نما ناشی از خرید از پخت جدید کوره در نظر گرفته می‌شود.
تعداد آجر قزاقی سنتی در هر متر مربع چقدر است؟
برای آجر قزاقی پلاک با بندکشی ۱ سانتی‌متر ۷۳ قالب، برای قزاقی کامل در دیوار ۱۰ سانتی ۷۳ قالب و برای قزاقی کف‌فرش (ختایی) ۲۳ قالب در هر متر مربع مورد نیاز است.
نیاز به برآورد متراژ دقیق و خرید مستقیم از کارخانه دارید؟
مهندسان فروش کارخانه آجر عمران متراژ دیوارهای پروژه شما را برآورد کرده و پیش‌فاکتور رسمی درب کوره با اعمال دقیق‌ترین ضریب کارگاهی را در اختیارتان قرار می‌دهند.